آموزش ثبت، تمدید و انتقال دامنه بین المللی

ثبت دامنه بین‌المللی یعنی اجاره‌ی انحصاری یک نام برای بازه‌ای مشخص از یک ثبت‌کننده‌ی معتبر؛ تمدید همان بازه را پیش از انقضا ادامه می‌دهد و انتقال، پرونده‌ی دامنه را با یک کد EPP از ثبت‌کننده‌ی فعلی به ثبت‌کننده‌ی دیگر می‌برد، بدون آنکه مالک یا رکوردهای DNS تغییر کند. مهم‌ترین نکته‌ای که تازه‌کارها را غافلگیر می‌کند این است: طبق سیاست انتقال ICANN، دامنه هم پس از ثبت اولیه و هم پس از تغییر مالک برای مدتی در «قفل انتقال» می‌ماند و در آن بازه نمی‌توان آن را به ثبت‌کننده‌ی دیگر برد.

https://media.onlineserver.ir/domain/sabt-tamdid-enteghal.mp4

بازیگران زنجیره را بشناسید

رجیستری (Registry) متولی فنی هر پسوند است و رجیسترار (Registrar) شرکتی که نزد ICANN اعتباردهی شده و مجاز است دامنه را در آن رجیستری ثبت کند. تفاوت این نقش‌ها با «ثبت‌کننده» و جایگاه هرکدام در ساختار DNS را در دامنه (Domain) چیست؟ توضیح داده‌ایم. بسیاری از فروشندگان داخلی، نماینده‌ی یک رجیسترار خارجی هستند و این ذاتاً اشکالی ندارد؛ فقط مطمئن شوید دامنه به نام شما ثبت می‌شود، نه شرکت واسط. برای بررسی، اطلاعات دامنه را در WHOIS یا RDAP ببینید.

گام اول: انتخاب نام

نامی را انتخاب کنید که بتوان آن را پای تلفن گفت و طرف مقابل بدون املا کردن بنویسد؛ خط تیره و عدد در نام، منبع دائمی خطای تایپی است. دو بررسی را هم پیش از پرداخت انجام دهید: نخست آنکه نام انتخابی علامت تجاری ثبت‌شده‌ی دیگری نباشد؛ دامنه‌ی متداخل با یک برند ممکن است از طریق داوری UDRP از شما گرفته شود، حتی اگر قانونی خریده باشید. دوم آنکه پسوند را با کاربری‌تان هماهنگ کنید. پسوندهای عمومی مثل .com و .net شناخته‌شده‌ترند، اما بعضی پسوندها شرایط ویژه‌ای مثل احراز صلاحیت یا حضور محلی دارند و در برخی، هزینه‌ی تمدید با هزینه‌ی سال اول تفاوت زیادی می‌کند. همیشه هزینه‌ی تمدید را ببینید، نه فقط سال اول را؛ فهرست پسوندها و هزینه‌ی هرکدام در صفحه‌ی تعرفه ثبت دامنه قابل مقایسه است.

گام دوم: ثبت دامنه

مراحل عملی ثبت در همه‌ی رجیسترارها تقریباً یکسان است:

• موجود بودن نام را جست‌وجو کنید و پسوند را انتخاب کنید.
• اطلاعات تماس مالک (Registrant) را درست و واقعی وارد کنید؛ اطلاعات جعلی می‌تواند به تعلیق دامنه منجر شود و در اختلافات حقوقی به ضرر شماست.
• مدت ثبت را انتخاب کنید؛ ثبت چندساله دامنه را از فراموش شدن تمدید مصون می‌کند.
• سرورهای نام (Nameserver) را تنظیم کنید تا دامنه به مقصد درستی — معمولاً یک هاست وب یا سرور خودتان — اشاره کند؛ مراحل این کار در نحوه تنظیم DNS دامنه بین المللی آمده است.
• اگر پسوند اجازه می‌دهد، سرویس محافظت از حریم خصوصی (WHOIS Privacy) را فعال کنید تا ایمیل و تلفن شما در پایگاه عمومی نمایش داده نشود.
• قفل رجیسترار (وضعیت clientTransferProhibited) را روشن نگه دارید؛ این ساده‌ترین سد در برابر انتقال غیرمجاز دامنه است.

گام سوم: تأیید ایمیل تماس — مرحله‌ای که نباید نادیده بگیرید

پس از ثبت، رجیسترار طبق تعهدش به ICANN یک ایمیل تأیید به آدرس مالک می‌فرستد. اگر روی لینک آن کلیک نکنید، در مهلتی که رجیسترار اعلام می‌کند دامنه به وضعیت تعلیق (clientHold) می‌رود و از دسترس خارج می‌شود — سایت بالا نمی‌آید و ایمیل‌های روی آن دامنه هم کار نمی‌کنند. همین اتفاق موقع تغییر ایمیل مالک هم تکرار می‌شود.

به همین دلیل، ایمیل تماس دامنه را هرگز روی خودِ همان دامنه تنظیم نکنید؛ اگر دامنه تعلیق شود، در بدترین لحظه‌ی ممکن راه ارتباطی‌تان با رجیسترار هم قطع می‌شود.

تمدید دامنه و چرخه‌ی عمر آن

دامنه در تاریخ انقضا به‌طور خودکار حذف نمی‌شود، اما مالکیت آن هم تضمین‌شده باقی نمی‌ماند. مسیر معمول در پسوندهای عمومی چنین است:

• پیش از انقضا: بی‌دردسرترین زمان تمدید؛ تمدید خودکار (Auto-Renew) را فعال و روش پرداخت را کنترل کنید.
• مهلت پس از انقضا (Grace): دامنه معمولاً از دسترس خارج می‌شود اما هنوز با هزینه‌ی عادی قابل تمدید است.
• دوره‌ی بازیابی (Redemption): دامنه از سرورهای نام حذف شده و بازگرداندنش نیازمند درخواست جداگانه و هزینه‌ای به‌مراتب بیشتر است.
• حذف نهایی (Pending Delete): پس از آن دامنه آزاد می‌شود و هر کسی می‌تواند ثبتش کند.

طول دقیق این مراحل و هزینه‌ی بازیابی به سیاست رجیستری و رجیسترار بستگی دارد و ثابت نیست. برای دامنه‌های مهم، یادآوری تقویمی مستقل از ایمیل رجیسترار بگذارید.

انتقال دامنه با کد EPP

انتقال یعنی تغییر رجیسترار، نه تغییر مالک. پیش از شروع، این شرط‌ها را بررسی کنید: دامنه در قفل انتقال نباشد، در دوره‌ی بازیابی یا حذف نباشد، و ایمیل مالک در دسترس شما باشد. مراحل:

• در پنل رجیسترار فعلی، قفل انتقال را باز کنید.
• کد EPP (همان Auth Code یا AuthInfo) را دریافت کنید؛ این کد رمز انتقال دامنه است و نباید در جای عمومی منتشر شود. در بازنگری سیاست انتقال ICANN این کد با نام TAC شناخته می‌شود و باید مدت اعتبار محدودی داشته باشد، بنابراین آن را درست پیش از شروع انتقال بگیرید نه ماه‌ها زودتر.
• اگر حریم خصوصی WHOIS فعال است موقتاً غیرفعالش کنید تا ایمیل تأیید به دست خودتان برسد؛ بلافاصله پس از تکمیل انتقال دوباره روشنش کنید تا اطلاعات تماس‌تان بیش از حد لازم در دسترس عموم نماند.
• در رجیسترار مقصد، درخواست انتقال را با کد EPP ثبت و هزینه را پرداخت کنید.
• ایمیل تأیید انتقال (FOA) را که به آدرس مالک می‌رسد تأیید کنید.
• رجیسترار فعلی می‌تواند انتقال را تأیید یا رد کند؛ اگر در بازه‌ی تعیین‌شده در سیاست ICANN پاسخی ندهد، انتقال به‌طور خودکار انجام می‌شود.

در بیشتر پسوندهای عمومی، انتقال موفق یک سال به اعتبار دامنه اضافه می‌کند، پس هزینه‌اش عملاً هزینه‌ی یک تمدید است. انتقال را به روزهای پایانی اعتبار موکول نکنید؛ دامنه‌ی نزدیک به انقضا ممکن است انتقالش رد شود. خطاهای رایج این مسیر و پیش‌نیازهای پذیرش درخواست را در راهنمای انتقال دامنه به آنلاین سرور فهرست کرده‌ایم.

انتقال دامنه بین‌المللی به آنلاین سرور، گام به گام

اگر مقصد انتقال آنلاین سرور است، مسیر از سمت شما این‌طور پیش می‌رود:

• اول در پنل رجیسترار فعلی قفل انتقال را باز کنید و کد EPP دامنه را بگیرید. بدون این کد، درخواست حتی ثبت هم نمی‌شود.
• درخواست را از بخش انتقال دامنه در پنل سفارش ثبت و هزینه را پرداخت کنید؛ پس از ثبت درخواست، یک ایمیل اطلاع‌رسانی درباره‌ی آن دریافت می‌کنید.
• اگر دامنه‌تان هم‌اکنون نزد آنلاین سرور میزبانی می‌شود و فقط می‌خواهید آن را از حساب ریسلر به ثبت‌کننده‌ی جدید ببرید، نیازی به ثبت سفارش نیست؛ کافی است از بخش کاربری خود یک تیکت به پشتیبانی بفرستید.
• ایمیل تأیید انتقال (FOA) معمولاً به آدرس مالک دامنه می‌رسد. روی لینک داخل آن کلیک و گزینه‌ی Approve Transfer را انتخاب کنید؛ صفحه‌ای که بعد از آن باز می‌شود، ثبت شدن تأیید شما را نشان می‌دهد.
• رجیسترار مبدأ هم ممکن است ایمیل جداگانه‌ای بفرستد؛ در آن گزینه‌ی Approve را علامت بزنید و دکمه‌ی Submit را بزنید. این ایمیل همیشه فرستاده نمی‌شود و اگر نیامد جای نگرانی نیست: طبق سیاست انتقال ICANN، بی‌پاسخ ماندن رجیسترار مبدأ در مهلت مقرر به معنای تأیید است و انتقال خودکار انجام می‌شود. تأیید دستی فقط کار را زودتر تمام می‌کند.
• در پایان، ایمیل «تکمیل انتقال» می‌رسد و از آن لحظه دامنه در پنل کاربری شما نزد آنلاین سرور قابل مدیریت است. همان‌جا دوباره قفل انتقال را روشن کنید تا دامنه بدون محافظ نماند.

تصویرهای زیر نمونه‌ی واقعی همین ایمیل‌ها و صفحه‌های تأییدند؛ ظاهر آن‌ها بسته به رجیسترار مبدأ می‌تواند فرق کند، اما جای دکمه‌ها و منطق کار همین است.

در تمام این مدت صندوق ایمیل مالک دامنه را زیر نظر داشته باشید و پوشه‌ی اسپم را هم چک کنید؛ بیشتر انتقال‌های نیمه‌کاره به همین برمی‌گردد که ایمیل تأیید دیده نشده و مهلت آن گذشته است.

قفل انتقال: دو حالتی که باید بشناسید

سیاست انتقال ICANN دو حالت را قفل می‌کند. اول، دامنه‌ی تازه ثبت‌شده — و همچنین دامنه‌ای که تازه منتقل شده — تا مدتی قابل انتقال به رجیسترار دیگر نیست؛ این قاعده برای جلوگیری از سوءاستفاده با دامنه‌های تازه است. دوم، هر تغییر در مالک دامنه (نام، سازمان یا ایمیل مالک) فرایند Change of Registrant محسوب می‌شود و آن هم می‌تواند قفل انتقال به دنبال داشته باشد؛ برخی رجیسترارها اجازه می‌دهند پیش از تغییر، از این قفل انصراف (Opt-out) بدهید.

طول این قفل‌ها عدد ثابت و همیشگی نیست: ICANN بازنگری سیاست انتقال را تصویب کرده که قفل دامنه‌های تازه‌ثبت‌شده و تازه‌منتقل‌شده را کوتاه‌تر می‌کند و قفل مربوط به تغییر مالک را برمی‌دارد، و رجیسترارها این تغییرات را به‌تدریج اعمال می‌کنند. پس پیش از برنامه‌ریزی برای انتقال، مدت دقیق قفل را از رجیسترار خودتان بپرسید و وضعیت دامنه را در WHOIS یا RDAP ببینید.

نتیجه‌ی عملی: اگر می‌خواهید دامنه‌ای را منتقل کنید و اطلاعات مالکش هم عوض شود، اول انتقال را انجام دهید و بعد سراغ تغییر مالک بروید — نه برعکس.

بعد از انتقال چه چیزی تغییر می‌کند و چه چیزی نه

انتقال رجیسترار به‌خودی‌خود سرورهای نام و رکوردهای DNS شما را عوض نمی‌کند و گواهی SSL هم دست‌نخورده می‌ماند. ریسک واقعی جای دیگری است: اگر DNS دامنه روی سرویس رایگان خودِ رجیسترار قبلی میزبانی می‌شد، آن سرویس ممکن است پس از انتقال قطع شود و رکوردها از بین بروند. راه امن این است که پیش از انتقال، همه‌ی رکوردها را در یک سرویس DNS مستقل بسازید و از کارکرد سایت و ایمیل مطمئن شوید؛ آن‌وقت انتقال رجیسترار عملیاتی بی‌سروصدا و بدون قطعی خواهد بود.

دامنه دارایی هویتی کسب‌وکار شماست: در حساب کاربری خودتان نگهش دارید، ورود دومرحله‌ای را فعال کنید، قفل انتقال را ببندید و ایمیل مالک را همیشه در دسترس نگه دارید. اگر انتقال یک دامنه‌ی حساس در جریان است، پیش از هر تغییری با کارشناسان ما در بخش مشاوره فنی هماهنگ کنید تا وقفه‌ای در سرویس رخ ندهد.