ثبت دامنه IR و قوانین خرید دامین ملی

به پسوندهایی که مختص یک کشور یا اقلیم خاص هستند، دامنه ملی یا کشوری گفته می‌شود. در ایران «خرید دامنه ملی» یعنی ثبت پسوندهای متعلق به جمهوری اسلامی ایران: ir.، ایران.، و پسوندهای دو بخشی مانند co.ir. و org.ir.. مدیریت همه اینها بر عهده ایرنیک است و ثبت آنها سه پیش‌نیاز دارد که در ادامه دقیق توضیح می‌دهیم: داشتن شناسه ایرنیک، احراز هویت سطح ۲ با سامانه هدا، و رعایت قوانین نام‌گذاری ایرنیک. هزینه ثبت را هم خودِ ایرنیک بر حسب «یونیت» تعیین می‌کند و این نرخ ثابت نیست.

برای ثبت دامنه ir ، دامنه‌ی مد نظرتان را جستجو کنید…

ایرنیک چه نقشی دارد و نماینده چه نقشی

IR مخفف IRAN است و مدیریت این پسوند به پژوهشگاه دانش‌های بنیادی (ایرنیک) واگذار شده است. ایرنیک تنها مرجع ثبت دامنه ملی است؛ شرکت‌های دیگر در نقش نماینده کار می‌کنند، یعنی سفارش شما را می‌گیرند و عملیات را در سامانه ایرنیک انجام می‌دهند. صاحب امتیاز و مالک دامنه در همه حال خودِ شما هستید و نماینده فقط رابط ثبت است.

دامنه IR از دسته دامنه‌های ccTLD یا دامنه‌های مرتبه اول کشوری است. ظرفیت اعتبار آن حداکثر پنج سال است: ثبت یا تمدید می‌تواند یک تا پنج ساله باشد، اما مجموع اعتبار از تاریخ جاری نمی‌تواند بیش از پنج سال جلو برود.

شناسه ایرنیک و احراز هویت هدا

برای ثبت هر دامنه ملی باید شناسه ایرنیک (NIC Handle) داشته باشید. ساخت شناسه رایگان است و یک بار انجام می‌شود؛ از آن پس همه دامنه‌های متناسب با آن شناسه با همان هویت قابل ثبت هستند. اشخاص حقیقی با کد ملی، آدرس و کد پستی و اشخاص حقوقی با شناسه ثبت موسسه و مدارک شرکتی شناسه می‌سازند.

نکته‌ای که مقاله‌های قدیمی ندارند: از دی ۱۴۰۴ احراز هویت تصویری با سامانه هدا (هویت دیجیتال ایرانیان) برای کاربران حقیقی الزامی شده است. بدون ارتقای شناسه به سطح ۲، امکان ثبت، تمدید، انتقال یا لغو هیچ دامنه ملی وجود ندارد. مسیر کار این است: ورود به پنل ایرنیک به نشانی new.nic.ir، انتخاب گزینه ارتقای سطح، اتصال به سامانه هدا و تایید چهره. مالکان دامنه‌های قدیمی‌تر می‌توانند وضعیت شناسه خود را از نشانی verify.nic.ir هم پیگیری کنند. برای این کار به کد ملی، شماره تلفن همراه به نام خودتان و یک گوشی هوشمند نیاز دارید و این احراز هویت برای هر شناسه فقط یک بار لازم است.

قوانین نام‌گذاری در ثبت دامنه ir

• در نام دامنه فقط حروف لاتین، اعداد و خط تیره (-) مجاز است و خط تیره نمی‌تواند در ابتدا یا انتهای نام باشد.
• ثبت نامی که صرفا خودش یک پسوند دامنه باشد (مانند com.ir یا biz.ir) مجاز نیست.
• طول نام دامنه در پسوند تک‌بخشی باید بین ۳ تا ۶۳ کاراکتر و در پسوندهای مرتبه سوم بین ۲ تا ۶۳ کاراکتر باشد.
• ثبت دامنه با نام ایران، نام استان‌ها و شهرها و پیش‌شماره آنها مجاز نیست و در اختیار ارگان‌های ذی‌ربط است.
• نام دامنه نباید مغایر با قوانین جمهوری اسلامی ایران یا خلاف عفت عمومی باشد.
• نام‌های مذهبی، اسامی مشاهیر، اماکن عمومی و نام‌های ملی خاص نیازمند مجوز کتبی از وزارت فرهنگ و ارشاد است.
• کلماتی مانند خبر، دانشگاه، اینترنت، مدرسه و تلویزیون یا مخفف آنها ممکن است نیازمند ارائه مدارک باشد.
• تا ۶۰ روز پس از ثبت، امکان انتقال دامنه به شخص یا سازمان دیگر وجود ندارد.
• اشخاص حقیقی فقط امکان ثبت پسوندهای ir. و id.ir. را دارند.

شرایط پسوندهای مرتبه سوم

• org.ir. — مخصوص ارگان‌ها، موسسات غیرانتفاعی و انجمن‌ها؛ نیازمند شناسه ایرنیک شرکتی یا آموزشی. نام دامنه باید با نام ثبت‌شده ارگان یا مخفف آن مطابقت کند و مدارکی مانند روزنامه رسمی ممکن است لازم شود.
• ac.ir. و sch.ir. — مخصوص موسسات آموزشی و پژوهشی دارای مجوز؛ نیازمند شناسه ایرنیک آموزشی و احتمالا کپی مجوز یا درخواست رسمی موسسه. مدارک دقیق مدارس و مراکز آموزش و پرورش در قوانین ثبت دامنه sch.ir. آمده است.
• co.ir. — مخصوص شرکت‌های ثبت‌شده با شناسه ایرنیک شرکتی یا دولتی. نام دامنه باید با نام ثبتی شرکت یا مخفف آن مطابقت داشته باشد و معمولا آخرین روزنامه رسمی درخواست می‌شود.
• net.ir. — مخصوص شرکت‌های دارای مجوز خدمات شبکه و اینترنت با شناسه شرکتی؛ مطابقت نام و کپی مجوز فعالیت لازم است.
• gov.ir. — مخصوص سازمان‌ها و وزارتخانه‌های کشوری با درخواست رسمی سازمان؛ قواعد نام‌گذاری و فهرست مدارک در شرایط ثبت دامنه gov.ir. آمده است.
• id.ir. — مخصوص اشخاص حقیقی؛ با انتخاب شناسه حقیقی و ارائه مدارک شناسایی قابل ثبت است و تفاوت چندانی با ثبت دامنه ir. تک‌بخشی ندارد.

مزایا و معایب دامنه ملی

مزایا: هزینه ثبت دامنه ملی معمولا کمتر از دامنه‌های بین‌المللی است، هرچند تعرفه ایرنیک ثابت نیست و باید در لحظه بررسی شود. احتمال آزاد بودن نام مورد نظرتان با پسوند ملی بیشتر است، و سخت‌گیری ایرنیک در احراز هویت مالک باعث می‌شود کاربران به سایت‌های ir. اعتماد بیشتری داشته باشند.

معایب: تغییر مالکیت در سامانه ایرنیک هزینه دارد، در حالی که بسیاری از رجیسترارهای بین‌المللی این کار را رایگان انجام می‌دهند. به دلیل تحریم‌ها برخی سرویس‌های بین‌المللی از جمله بخشی از سرویس‌های تبلیغاتی گوگل برای دامنه‌های ir. در دسترس نیستند. فرایند بررسی مدارک هم زمان‌بر است و تا تکمیل نشدن ثبت، نام دامنه برای شما رزرو نمی‌ماند.

هزینه ثبت دامنه ir چقدر است؟

اینجا باید صادق باشیم: هیچ عدد ثابتی برای نوشتن در یک مقاله وجود ندارد. ایرنیک هزینه خدمات خود را بر حسب واحدی به نام «یونیت» تعیین می‌کند و قیمت هر یونیت را خودش مشخص می‌کند. این نرخ در سال‌های اخیر چند بار تغییر کرده است، بنابراین هر عددی که در یک مطلب قدیمی — از جمله نسخه پیشین همین صفحه — نوشته شده باشد، امروز غلط است.

برای دیدن قیمت لحظه‌ای ثبت و تمدید انواع پسوند ملی و بین‌المللی به صفحه تعرفه ثبت و تمدید دامنه مراجعه کنید. قیمت همان‌جا به‌روز نگهداری می‌شود و ملاک، همان عددی است که هنگام ثبت سفارش در فاکتور شما می‌آید.

نکات مهم پیش از خرید دامنه ملی

• بسته به پسوند مورد نظر، شرایط ثبت متفاوت است. قوانین کامل و به‌روز را از سایت ایرنیک بخوانید.
• در وارد کردن نام و نام خانوادگی، آدرس، کد ملی و کد پستی نهایت دقت را داشته باشید؛ اصلاح بعدی این اطلاعات دردسر دارد.
• نوع شناسه (حقیقی، شرکتی، آموزشی، دولتی) را درست انتخاب کنید، چون تعیین می‌کند چه پسوندهایی برایتان قابل ثبت است.
• رمز شناسه ایرنیک به صورت خودکار ساخته می‌شود و تا زمانی که آن را دستی تغییر ندهید، امکان استفاده از خدمات ایرنیک فعال نمی‌شود.
• بررسی درخواست ثبت توسط ایرنیک معمولا زمان‌بر است؛ برای دامنه‌ای که به آن نیاز فوری دارید حاشیه زمانی در نظر بگیرید.
• احراز هویت هدا را زودتر انجام دهید تا در روز ثبت یا تمدید غافلگیر نشوید.

حالت‌های دامنه ملی

آزاد: دامنه در مالکیت کسی نیست و می‌توانید آن را به نام خود ثبت کنید. فعال: دامنه در اختیار شماست و اعتبار زمانی دارد. منقضی: اعتبار تمام شده و دامنه غیرفعال است، اما هنوز مهلت تمدید دارید. قفل: مهلت بعدی که تمدید در آن با پرداخت جریمه دیرکرد ممکن است. حذف: دوره پایانی که حتی مالک هم نمی‌تواند دامنه را تمدید کند و پس از آن نام دامنه برای همه آزاد می‌شود. مدت دقیق هر دوره را ایرنیک تعیین می‌کند و وضعیت جاری دامنه شما همیشه در پنل ایرنیک قابل مشاهده است. روش کامل تمدید را در مطلب تمدید دامنه های ir توضیح داده‌ایم.

ثبت دامنه ملی از طریق آنلاین سرور

آنلاین سرور نماینده ایرنیک است و ثبت، تمدید و مدیریت دامنه ملی را از یک ناحیه کاربری واحد انجام می‌دهد. حتی برای ساختن شناسه ایرنیک هم لازم نیست جداگانه به سایت ایرنیک بروید. مدیریت child host، نیم‌سرور، پارک دامنه و رکوردهای DNS، امکان ثبت نیم‌سرور اختصاصی با آی‌پی دلخواه، و قفل کردن دامنه برای امنیت بیشتر همگی از ناحیه کاربری در دسترس است. اگر در انتخاب پسوند مناسب یا تهیه مدارک لازم تردید دارید، کارشناسان پشتیبانی پیش از ثبت سفارش وضعیت شما را بررسی می‌کنند.